خبرگزاری پپنا –
صنعت داروسازی یکی از نوآورترین و پرفروشترین بخشهای اقتصادی جهان است. در سال ۲۰۲۴، بازار دارویی اروپا حدود ۲۸۰ میلیارد دلار فروش داشته است. در آلمان تنها، فروش در سهماهه اول ۲۰۲۵ به حدود ۱۶.۶ میلیارد یورو رسید و این کشور را به بزرگترین بازار دارویی اروپا و چهارمین بازار بزرگ جهان تبدیل کرد. همزمان، فناوری بستهبندی نیز از اهمیت استراتژیک بیشتری برخوردار شده است. بستهبندی علاوه بر نقش اصلی خود در نگهداری و حمل امن داروها، به محور توجه در زمینه پایداری، رعایت مقررات و تحول دیجیتال تولید و لجستیک تبدیل شده است.
مقررات و توسعه پایدار در اولویت صنعت
مقررات همچنان یکی از عوامل اصلی هدایتکننده صنعت است. «مقررات بستهبندی و ضایعات بستهبندی» (PPWR) در بلندمدت بر بخش دارویی و فناوری پزشکی تأثیر خواهد گذاشت. اگرچه این مقررات در ابتدا شامل بستهبندی داروها و محصولات پزشکی نمیشود و دورههای گذار آن تا سالهای ۲۰۳۵ و ۲۰۴۰ ادامه دارند، اما اقدامهای صنعتی هماکنون ضروری است. سرعت توسعه این حوزه در نمایشگاه interpack 2026 نمایان خواهد شد؛ از مواد بازیافتپذیر برای بلسترها تا خطوط تولید دیجیتالی که فرآیندها را در زمان واقعی ثبت و بهینه میکنند.
توجه به پایداری در بستهبندیهای اولیه و ثانویه افزایش یافته است. برخی گزینهها مانند بستهبندیهای قابل استفاده مجدد یا پرشدنی برای داروها دشوار است و استفاده از مواد بازیافتی محدودیتهای قانونی شدیدی دارد. با این حال، برای بستهبندی اولیه، تولیدکنندگان جایگزینهایی برای بلسترهای استاندارد PVC و آلومینیومی معرفی کردهاند. راهکارهای اولیه شامل فیلمهای قالبگیری و لیدیینگ از PET یا PP و همچنین ساختارهای کاغذی با خواص مانعبندی است. در یک پروژه مشترک، چهار شرکت بستهبندی بلستر دارویی پلیپروپیلنی توسعه دادند که با الزامات سختگیرانه صنعت مطابقت دارد. فیلم بلستر PP از شرکت Etimex تحت شرایط واقعی تولید بر روی دستگاه بلستر مدرن Uhlmann Pac-Systeme تست و بهینهسازی شد.
مواد بازیافتپذیر و پیشرفت در فرآیندها
تغییر مواد با پیشرفتهای فرآیندی همراه است. بسیاری از سازندگان دستگاهها تجهیزات خود را برای استفاده از مواد مونو (تکجنس) بازیافتپذیر تطبیق دادهاند، در حالی که خروجی و کیفیت حفظ میشود. بهعنوان مثال، شرکت Romaco بلسترهای PET مونو بازیافتپذیر را روی دستگاه جدید Noack N 760 تولید میکند. این دستگاه در عملیات چهار خطه تا ۱۵۰ بلستر PET/PET در دقیقه تولید میکند و دامنه کاربرد گستردهای از اشکال دارویی جامد و آمپولها تا محصولات پزشکی و نیمهجامد را پوشش میدهد.
چهار شرکت بستهبندی، از جمله Uhlmann Pac-Systeme، بهصورت مشترک بستهبندی بلستر دارویی پایدار از مونو مواد توسعه دادهاند.
دیجیتالی شدن و رباتیک در فرآیند دارویی
تحولات اخیر ماشینآلات با ماژولار بودن، سطوح بالاتر خودکارسازی و استفاده از رباتیک مشخص میشوند. بسیاری از این فناوریها برای نخستین بار در interpack به نمایش گذاشته شدند و از آن زمان استانداردهای تولید را شکل دادهاند.
شرکت Steriline رباتیک را با سیستم بینایی سهبعدی (۳D CPS) ترکیب کرده تا بستهبندی اولیه داروهای حساس را ایمن سازد. این سیستم انتشار ذرات را کاهش داده و جریان کاری انعطافپذیر و کمآلاینده را ممکن میکند. سیستم اشیاء در منطقه کاری را شناسایی کرده و حرکت رباتها را در زمان واقعی تنظیم میکند، که به جای سیستمهای تغذیه سنتی مانند هاپرها یا کاسههای لرزان استفاده میشود. این سیستم با همکاری شرکت ISS – Innovative Security Solutions از دانشگاه پلیتکنیک میلان توسعه یافته است.
Christ Packing Systems نیز حق اختراع واحد مهر و موم ویژهای برای الزامات دارویی و پزشکی ثبت کرده است. سیستم FilmTeq 250 از بالا مهر و موم میکند، نه از پایین، که باعث کاهش افزایش دمای محصول و کاهش نیاز به خنکسازی میشود و امکان طراحی فشردهتر ماشین با اشغال کمتر فضا را فراهم میکند.
مهندسان مکانیک همچنین روی عملکرد استریل تمرکز دارند. شرکت Syntegon در سال ۲۰۲۴ با تقاضای بالای راهکارهای کامل استریل، نتایج رکوردی گزارش کرد. خط جدید SynTiso برای داروهای مایع امکان جابجایی استریل سریع و کاهش تا ۵۰ درصد زمان تعویض بچها را فراهم میکند و با کنترل صددرصدی فرآیند، تا ۶۰۰ سرنگ، ویال یا کارتریج در دقیقه پردازش میشود. این سیستم همچنین برای تولید واکسن و پرکردن ظروف آمادهبهاستفاده مناسب است.
بستهبندی هوشمند: از NFC تا برچسبهای عملکردی
فراتر از بعد زیستمحیطی، ویژگیهای دیجیتال و عملکردی به بخشی از بستهبندی دارویی تبدیل شدهاند.
تراشههای RFID، برچسبهای NFC و حسگرهای بلوتوث بدون باتری اطلاعات زمان واقعی درباره مکان، دما و وضعیت بسته ارائه میدهند. بلسترهای هوشمند میتوانند حذف داروهای جداگانه را ثبت کنند و زمان مصرف را مستند سازند. برچسبهای امنیتی کاغذی VOID از Securikett شواهد دستکاری ارائه میدهند و همراه با جعبه قابل بازیافت هستند. بروشورهای الکترونیکی مصرف کاغذ را کاهش میدهند و دسترسی به اطلاعات بهروز برای بیماران و متخصصان مراقبت سلامت را بهبود میبخشند.
نمایشگاه interpack 2026 مجدداً راهکارها و مفاهیم جدید در کل زنجیره ارزش بستهبندی دارویی را به نمایش خواهد گذاشت. شرکتهایی که امروز در تحقیق و توسعه، زیرساخت دیجیتال و مواد بازیافتپذیر سرمایهگذاری میکنند، احتمالاً مزایای بلندمدت کسب خواهند کرد. تمرکز بهطور فزایندهای از ماده فعال به نحوه رسیدن ایمن، پایدار و هوشمند دارو به بیمار تغییر خواهد کرد
